Τη δραματική πραγματικότητα που βιώνουν οι ορεινοί Δήμοι της χώρας έθεσε με σαφήνεια και τεκμηρίωση το Προεδρείο του Δικτύου ΠΙΝΔΟΣ, σε συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στο «Μαξίμου», με τον Υπουργό παρά τω Πρωθυπουργώ κ. Αθανάσιο Κοντογεώργη.
Κατά τη συζήτηση, ο Πρόεδρος του Δικτύου και Δήμαρχος Δ. Αργιθέας κ. Ανδρέας Στεργίου, ο Αντιπρόεδρος, Δήμαρχος Δ. Γ. Καραϊσκάκη κ. Περικλής Μίγδος και ο Γραμματέας, Δήμαρχος Δ. Αγράφων κ. Αλέξης Καρδαμπίκης, ανέδειξαν το μείζον κοινωνικό, οικονομικό και δημογραφικό ζήτημα της ερήμωσης της ελληνικής υπαίθρου και ειδικότερα των ορεινών περιοχών, ζητώντας άμεσες πολιτικές αποφάσεις που θα μετατρέψουν την παραμονή στον τόπο σε επιλογή ζωής και όχι σε πράξη εγκατάλειψης προοπτικών.
Όπως επισημάνθηκε, οι στατιστικοί δείκτες καταγράφουν εντυπωσιακή γήρανση του πληθυσμού, τη μαζική φυγή των νέων και τη σημαντική συρρίκνωση της οικονομικής δραστηριότητας σε ορεινές περιοχές της χώρας, με χαρακτηριστικά παραδείγματα την Αργιθέα, τη Φωκίδα, την Ευρυτανία, το σύνολο των ορεινών Δήμων της Πίνδου και των Αγράφων.
Το ΕΠΑ 2026–2030 ως εργαλείο επιβίωσης
Το Δίκτυο ΠΙΝΔΟΣ τόνισε ότι η ερήμωση της ελληνικής υπαίθρου και ιδιαίτερα των ορεινών Δήμων δεν αποτελεί απλώς ένα τοπικό πρόβλημα, αλλά ζήτημα εθνικής συνοχής, δίκαιης ανάπτυξης. Και πρόσθεσε πώς το νέο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026–2030, μπορεί και πρέπει να αποτελέσει καθοριστικό εργαλείο άρσης των ανισοτήτων και αναγέννησης των ορεινών κοινοτήτων. Στο πλαίσιο αυτό λοιπόν, κατατέθηκε στον κ. Κοντογεώργη συγκεκριμένη τροπολογία για τη θεσμοθέτηση Ειδικών Αναπτυξιακών Προγραμμάτων Δήμων, με:
– απευθείας χρηματοδότηση προς τους ορεινούς Δήμους,
– σαφή στοχοθεσία βάσει δημογραφικών και γεωγραφικών κριτηρίων,
– διακριτό προϋπολογισμό ύψους 1 δισ. ευρώ εντός του ΕΠΑ 2026–2030.
Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΠΊΝΔΟΥ
«Οι Δήμαρχοι του Δικτύου Ορεινών Δήμων «ΠΙΝΔΟΣ», σας αποστέλλουμε την συνημμένη τροπολογία που αφορά ζωτικής σημασίας μέτρα στήριξης για τις πιο απομονωμένες και δυσπρόσιτες περιοχές της χώρας.
Οι Δήμοι μας βρίσκονται σήμερα αντιμέτωποι με μια πολυδιάστατη κρίση: εξαιρετικά χαμηλή προσβασιμότητα, χρόνια υποστελέχωση υπηρεσιών, βαθιά δημογραφική κατάρρευση και ασφυκτική πίεση στα ήδη ελάχιστα μικρά καταστήματα που κρατούν ζωντανά τα χωριά. Οι πρόσφατες επιβαρύνσεις και τα αυξανόμενα λειτουργικά κόστη εντείνουν δραματικά αυτή την κατάσταση.
Η τροπολογία επικεντρώνεται σε τέσσερις βασικούς άξονες:
Ενσωμάτωση των ορεινών Δήμων στο Μεταφορικό Ισοδύναμο
Μείωση του βάρους μετακίνησης κατοίκων, γιατρών, εκπαιδευτικών και μαθητών.
Ειδικά Αναπτυξιακά Προγράμματα του ΕΠΑ 2026–2030. Με αποκλειστική κατεύθυνση σε ορεινούς Δήμους με γήρανση πληθυσμού και υποστελέχωση.
Κίνητρα για γιατρούς, αναπληρωτές εκπαιδευτικούς, πυροσβέστες, σώματα ασφαλείας και νέους.
Στήριξη με επιδότηση στέγασης, οικονομικά κίνητρα και μοριοδότηση για να μπορούν να υπηρετούν – και να μένουν – στις περιοχές μας.
Απαλλαγή φορολογίας και εισφορών για καφενεία και παντοπωλεία σε οικισμούς μικρότερους των 500 κατοίκων.
Τα μικρά αυτά καταστήματα αποτελούν τον μοναδικό πυρήνα κοινωνικής ζωής, εξυπηρέτησης και συνοχής των χωριών.
Γιατί χρειάζεται η ρύθμιση και γιατί χρειάζεται τώρα:
Η ελληνική επαρχία και τα ορεινά χωριά μας βρίσκονται σε οριακό σημείο.
Το δημογραφικό χτυπάει κόκκινο, η γήρανση είναι καθολική και οι νέοι αποχωρούν γιατί δεν υπάρχουν ούτε βασικές προϋποθέσεις ζωής ούτε επαγγελματικά στηρίγματα.
Αν κλείσουν τα καφενεία, τα παντοπωλεία και τα μικρά καταστήματα που σήμερα λειτουργούν μετά βίας,
τα χωριά μας θα νεκρώσουν οριστικά.
Δεν θα υπάρχει σημείο συνάντησης, κοινωνικής επαφής, ούτε καν ο ελάχιστος καθημερινός ανεφοδιασμός.
Αυτό δεν είναι απλώς οικονομικό ζήτημα. Είναι ζήτημα ύπαρξης των κοινοτήτων μας.
Η στήριξή σας είναι καθοριστική…..
Σας καλούμε να μελετήσετε την τροπολογία και να συμβάλετε στην προώθηση και υιοθέτησή της.
Η ψήφιση αυτών των μέτρων αποτελεί την τελευταία γραμμή άμυνας για να κρατήσουμε ζωντανές τις ορεινές περιοχές και να αποφύγουμε μια αμετάκλητη δημογραφική ερήμωση.
Είμαστε στη διάθεσή σας για κάθε τεχνική επεξήγηση και περαιτέρω συνεργασία.
Υ.Γ.Για την σύνταξη της τροπολογίας ένα μεγάλο ευχαριστώ στην Αφροδίτη Παπαθανάση που πάντα στέκεται δίπλα μας στην προσπάθεια ανάδειξης των περιοχών».
Θανάσης Κοντογεώργης: «Για τα ορεινά και τα ακριτικά νησιά μας»
Σε ανάρτησή του ο Υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ, κ. Θανάσης Κοντογεώργης αναφέρθηκε στην ορεινή και νησιωτική Ελλάδα και τις συναντήσεις με εκπροσώπους όπως και ο δήμαρχος Αγράφων. Χαρακτηριστικά αναφέρει: «Σήμερα συναντήθηκα με τη Δήμαρχο της Γαύδου Λίλιαν Στεφανάκη, του νησιού που στέκεται περήφανα στο νοτιότερο άκρο όχι μόνο της Ελλάδας αλλά και της Ευρώπης. Μιλήσαμε για τις πραγματικές δυσκολίες της καθημερινότητας, για τις βασικές υποδομές που καθορίζουν τη ζωή των κατοίκων και για την ανάγκη ενός ειδικού, προσαρμοσμένου αναπτυξιακού σχεδίου που να σέβεται τον μοναδικό φυσικό και πολιτιστικό πλούτο του νησιού και να δημιουργεί συνθήκες συγκράτησης και επιστροφής πληθυσμού.
Προηγουμένως, συζητήσαμε με τον Δήμαρχο Ανωγείων και πρόεδρο της Επιτροπής Ορεινών Δήμων της ΚΕΔΕ, κ. Σωκράτη Κεφαλογιάννη, για την ορεινότητα μέσα στη νησιωτικότητα, την αναπτυξιακή προοπτική της περιοχής και την ενίσχυση της τοπικής αυτοδιοίκησης μέσα από στοχευμένες πολιτικές.
Στο ίδιο πνεύμα, συναντήθηκα και με Δήμαρχους της Πίνδου: Αργιθέας Ανδρέα Στεργίου, Αγράφων Αλέξη Καρδαμπίκη και Δ. «Γ. Καραϊσκάκη» Περικλή Μίγδο – συζητώντας διεξοδικά τις προκλήσεις της ζωής στα βουνά αλλά και τις σημαντικές της δυνατότητες.
Κάθε τέτοια συζήτηση μου επιβεβαιώνει γιατί αξίζει να επιμένουμε ώστε κανείς να μη νιώθει στην άκρη του πολιτικού χάρτη.
Η Κυβέρνηση εργάζεται για να μειώσει τη βιωμένη απόσταση της περιφέρειας από το κέντρο, με ειδική μέριμνα για τις απομακρυσμένες ορεινές και νησιωτικές περιοχές, σχεδιάζοντας πολιτικές εστιασμένες στις ιδιαιτερότητες κάθε τόπου με στόχο να αποκατασταθούν διαχρονικές αδυναμίες και αδικίες.
Συμπληρωματικά με την Εθνική Στρατηγική για την Τοπική και Περιφερειακή Ανάπτυξη, ιδρύουμε στην Προεδρία της Κυβέρνησης την Ειδική Γραμματεία Ορεινών Περιοχών και την Κυβερνητική Επιτροπή για τις Νησιωτικές Περιοχές που θα ασχοληθούν ενεργά με την διάσταση της περιφερειακότητας μέσα στις εθνικές πολιτικές και την πρακτική υποστήριξη της βιωσιμότητας των περιοχών».