Στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης στο Περιφερειακό Συμβούλιο Στερεάς Ελλάδας έρχεται το αμφιλεγόμενο σχέδιο «ΕΥΡΥΤΟΣ», μετά την επίσημη ερώτηση που κατέθεσε ο Περιφερειακός Σύμβουλος της «Λαϊκής Συσπείρωσης», κ. Κώστας Μπασδέκης.
Η παράταξη καταγγέλλει ότι η επίκληση της κλιματικής κρίσης αποτελεί «βολικό άλλοθι» για την περαιτέρω εμπορευματοποίηση των υδάτινων πόρων και την εκτροπή των ποταμών της Ευρυτανίας προς όφελος των μεγάλων κατασκευαστικών ομίλων. Στην παρέμβασή του, ο κ. Μπασδέκης αναδεικνύει τις ανυπολόγιστες περιβαλλοντικές και οικονομικές επιπτώσεις που θα έχει η υλοποίηση του έργου στον Κρικελλοπόταμο και τον Καρπενησιώτη.
Το πλήρες κείμενο της ερώτησης
Ακολουθεί αυτούσιο το κείμενο της ερώτησης που κατατέθηκε για την ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας:
«Στις 30 Οκτώβρη 2025, στα 100 χρόνια της ΕΥΔΑΠ, πρωθυπουργός και υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας ανακοίνωσαν μέτρα για τη λειψυδρία. Και αυτή τη φορά επικαλούνται το βολικό άλλοθι της “κλιματικής κρίσης” για να κρυφτεί η πηγή του προβλήματος, που δεν αφορά γενικά την έλλειψη νερού.
Φυσικά, περίοδοι ανομβρίας έχουν υπάρξει κατά καιρούς – αφού πρόκειται για φυσικό φαινόμενο που επαναλαμβάνεται – αλλά η Ελλάδα διαθέτει αρκετούς υδάτινους πόρους, κι αυτό δεν έχει αλλάξει με δυο τρία χρόνια σχετικής ανομβρίας.
Παρότι οι διαθέσιμες ποσότητες νερού της Ελλάδας αρκούν για την πλήρη κάλυψη των αναγκών της, το διαθέσιμο υδάτινο δυναμικό δεν αξιοποιείται ορθολογικά, με βάση τις ανάγκες ανά περιοχή. Δεν υπάρχουν ή καθυστερούν τα αναγκαία έργα υποδομής για τη συγκέντρωση, τη διοχέτευση και τη σωστή κατανομή του.
Αυτά τα έργα υπόκεινται με τη σειρά τους στις “δημοσιονομικές αντοχές” της χώρας και στην εξασφάλιση των ματωμένων πλεονασμάτων, στον γνωστό “κόφτη” του “κόστους – οφέλους”, ενώ εξαρτώνται από το κατά πόσο εξυπηρετούν τα συμφέροντα των μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων.
Τα στοιχεία μιλάνε από μόνα τους:
- Η χώρα μας έχει πάνω από 1.500 χειμάρρους, όμως χάνει κάθε χρόνο γύρω στα 86 εκατ. κυβικά μέτρα εδάφους από τις ορεινές και ημιορεινές περιοχές, που μεταφέρονται στις πεδινές, προκαλώντας σοβαρές πλημμύρες και άλλες καταστροφές.
- Για όλες τις ετήσιες ανάγκες της χώρας αξιοποιείται μόλις το 6% – 8% του ετήσιου βρόχινου νερού.
- Στις πόλεις, περίπου το 35% – 40% της παροχής νερού χάνεται λόγω διαρροών στα πεπαλαιωμένα δίκτυα.
- Η χώρα μας έχει από τα χαμηλότερα ποσοστά αξιοποίησης των ωφέλιμων εσωτερικών υδάτινων πόρων (12,5%), ενώ σύμφωνα με τους ειδικούς επιστήμονες θα μπορούσε να αξιοποιηθεί το 25% – 30%.
Αντί να παρθούν τα παραπάνω μέτρα η κυβέρνηση εξήγγειλε το φαραωνικού μεγέθους σχέδιο “Εύρυτος” που προβλέπει εκτροπή των νερών του Κρικελλοπόταμου και του Καρπενησιώτη προς τον Εύηνο. Οι κάτοικοι της Ευρυτανίας από την πρώτη στιγμή αντέδρασαν στο σχέδιο αυτό, συγκρότησαν χιλιάδες υπογραφές, δεκάδες φορείς προχώρησαν σε μαζικότατο συλλαλητήριο κάτω από πολύ αντίξοες καιρικές συνθήκες.
Θεωρούν προσχηματική την επίκληση της κλιματικής κρίσης και της ανάγκης της υδροδότησης της Αθήνας αφού καμιά από τις προτάσεις της επιστημονικής κοινότητας (συντήρηση δικτύων, αξιοποίηση του βρόχινου νερού σε ποσοστό αντίστοιχο με άλλες χώρες, ανακύκλωση νερού κ.α) δεν αξιοποιήθηκε. Αντίθετα, προάγεται η παραπέρα εμπορευματοποίηση του νερού με αύξηση της τιμής του, και η μεταφορά νερού από τη μια Λεκάνη Απορροής στην άλλη, επικίνδυνη λύση από την οποία κερδίζουν μόνο οι μεγάλες κατασκευαστικές εταιρείες. Ταυτόχρονα, με το σχέδιο “Εύρυτος” δημιουργούνται οι προϋποθέσεις για αποθήκευση νερού για μελλοντική εμπορική χρήση.
Θεωρούμε ότι τα προσχήματα έχουν καταρρεύσει, ειδικά φέτος, σε μια πολύ καλή υδρολογικά χρονιά, ειδικά όταν πριν λίγες μέρες η ΕΥΔΑΠ ανακοίνωσε ότι υπερχείλισε ο ταμιευτήρας του Ευήνου.
Με τα μικρά υδροηλεκτρικά, τα πλωτά φωτοβολταϊκά, τις αντλησιοταμιεύσεις και τώρα το σχέδιο “Εύρυτος”, δεσμεύονται τα νερά της Ευρυτανίας και συνολικά της ορεινης Ελλάδας με μόνο σκοπό το κέρδος. Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις, τόσο οι άμεσες (διατάραξη οικοσυστήματος, αισθητικής τοπίου, παροχής νερού κ.α) όσο και οι πιο μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στη γεωλογία και στο κλίμα της περιοχής, αλλά και οι οικονομικές επιπτώσεις (αξιοποίηση του δάσους, κτηνοτροφία, ήπιος τουρισμός) θα είναι ανυπολόγιστες.
Ερωτάται η Περιφερειακή Αρχή: 1. Τι μέτρα έχει πάρει για την ενημέρωση των κατοίκων για τις συνέπειες του σχεδίου “Εύρυτος”; 2. Ποια είναι η δική της θέση για το σχέδιο, λαμβάνοντας υπόψη την ένταξη του σχεδίου στο ευρύτερο πλαίσιο της ιδιωτικοποίησης του νερού, αλλά και τις μεγάλες επιπτώσεις που αναμένεται να έχει η υλοποίηση του σχεδίου στην Ευρυτανία;»
Η τοποθέτηση της Περιφερειακής Αρχής αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς η κοινωνία της Ευρυτανίας βρίσκεται σε «αναμμένα κάρβουνα», έχοντας ήδη εκφράσει τη μαζική της εναντίωση σε ένα έργο που απειλεί να αλλάξει οριστικά τη φυσιογνωμία του τόπου.
