Επενδύσεις έως 30 εκατ. ευρώ για την αναγέννηση του ιστορικού τόπου
Σε μια ιστορική καμπή για τον Δήμο Αγράφων και ολόκληρη την Ευρυτανία, η έγκριση της ΣτρατηγικήςΟλοκληρωμένηςΧωρικής Επένδυσης (ΟΧΕ) από την Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας ανοίγει τον δρόμογια μια πρωτοφανή αναπτυξιακή παρέμβαση στον ορεινό όγκο. Με όπλο ένα συνεκτικό σχέδιο καιεξασφαλισμένους πόρους που μπορούν να αγγίξουν τα 30 εκατομμύρια ευρώ, τα Άγραφα διεκδικούνπλέον με αξιώσεις το μέλλον τους.
Μια νέα εποχή σχεδιασμού και διεκδίκησης
Η 13η Μαρτίου 2026 καταγράφεται ως μια ημερομηνία-σταθμός για την περιοχή των Αγράφων. Η υπογραφή της απόφασης από τον Περιφερειάρχη Στερεάς Ελλάδας, Φάνη Σπανό, για την ένταξη της «Στρατηγικής ΟΧΕ Αγράφων» στο πρόγραμμα «Στερεά Ελλάδα 2021-2027», δεν αποτελεί απλώς μια τυπική διοικητική πράξη. Πρόκειται για την επίσημη εκκίνηση ενός ολιστικού σχεδίου που στοχεύει στην αναστροφή της φθίνουσας πορείας ενός από τους πιο όμορφους, αλλά και πιο απαιτητικούς ορεινούς τόπους της Ελλάδας.
Το εταιρικό σχήμα που θα υλοποιήσει τη στρατηγική αποτελείται από την Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας(ως επικεφαλής), τον Δήμο Αγράφων και τον Αναπτυξιακό Οργανισμό «ΣΚΑΠΑΝΗ ΑΕ». Η συνεργασία αυτή απέδωσε ήδη καρπούς, καθώς η πρόταση που κατατέθηκε είναι πλήρως τεκμηριωμένη και στοχευμένη στις πραγματικές ανάγκες των κατοίκων, όπως αναφέρουν.
Τα χρηματοδοτικά εργαλεία: Από τα 5 στα 30 εκατομμύρια ευρώ
Η αρχική έγκριση αφορά συγχρηματοδοτούμενη δημόσια δαπάνη ύψους 5 εκατομμυρίων ευρώ. Ωστόσο, η στρατηγική σχεδιάστηκε με τέτοιο τρόπο ώστε να αξιοποιεί τη δυνατότητα της «προγραμματικής υπερδέσμευσης».
Όπως εξήγησε ο Περιφερειάρχης Φάνης Σπανός, έχει ήδη κατατεθεί πρόταση συνολικού προϋπολογισμού άνω των 22 εκατομμυρίων ευρώ. Ο απώτερος στόχος είναι να ενεργοποιηθεί η κυβερνητική δέσμευση για το ειδικό αναπτυξιακό πρόγραμμα των Αγράφων, το οποίο αναμένεται να φτάσει τα 30 εκατομμύρια ευρώ, μέσω της συμμετοχής και των τομεακών προγραμμάτων των συναρμόδιων Υπουργείων.
Οι πυλώνες της παρέμβασης: Υποδομές, Κοινωνία, Πολιτισμός
Η ΟΧΕ Αγράφων δεν είναι ένα μονοδιάστατο πρόγραμμα έργων οδοποιίας. Είναι μια πολυεπίπεδη στρατηγική που αγγίζει κάθε πτυχή της καθημερινότητας:
- Υποδομές και Ασφάλεια: Προβλέπονται εκτεταμένες παρεμβάσεις στο οδικό δίκτυο για τη βελτίωση της προσβασιμότητας, έργα αντιπλημμυρικής προστασίας και διαχείρισης λυμάτων, καθώς και εγκατάσταση υδατοδεξαμενών για την ενίσχυση της πυρασφάλειας και της ύδρευσης.
- Κοινωνική Συνοχή και Υγεία: Στην καρδιά του προγράμματος βρίσκονται οι δράσειςτηλεϊατρικής και η αναβάθμιση των κοινωνικών υπηρεσιών. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην«ενεργητική και υγιή γήρανση», καθώς ο πληθυσμός των Αγράφων είναι στην πλειονότητά τουηλικιωμένος.
- Το Δημογραφικό και ο Επαναπατρισμός: Ίσως η πιο καινοτόμος πτυχή της ΟΧΕ είναι το ειδικό πρόγραμμα για την αντιμετώπιση της δημογραφικής συρρίκνωσης. Στόχος είναι να δημιουργηθούν οι συνθήκες εκείνες (υποδομές, ψηφιακά εργαλεία, ποιότητα ζωής) που θα επιτρέψουν σε νέους ανθρώπους να επιστρέψουν στα πατρογονικά τους εδάφη.
- Τουρισμός και Ταυτότητα: Με τη χρήση ψηφιακών εργαλείων και τη δημιουργία νέων χώρων πολιτισμού, τα Άγραφα επιδιώκουν να αναδείξουν την αυθεντική τους ταυτότητα, προσελκύοντας επισκέπτες που αναζητούν τον εναλλακτικό και ιστορικό τουρισμό.
ΕΔΩ ΟΙ ΠΙΝΑΚΕΣ ΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ
Ο Περιφερειάρχης Φάνης Σπανός, φανερώντας την ικανοποίησή του, δήλωσε: «Εργαζόμαστε και διεκδικούμε όσα αξίζουν στον τόπο μας, όσα απαιτούν τα παιδιά μας για να μπορούν να ζήσουν και να δημιουργήσουν στα πατρογονικά τους χώματα!» Τόνισε δε, πως η ΟΧΕ αποτελεί το ιδανικό εργαλείο για την αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος.
Από την πλευρά του, ο Δήμαρχος Αγράφων, Αλέξης Καρδαμπίκης, έκανε λόγο για μια «στρατηγική κατάκτηση». Επισημάνθηκε ότι η έγκριση αυτή αποτελεί τη δικαίωση μιας διαρκούς και συνεπούς διεκδίκησης, ώστε ένας ιστορικός αλλά δυσπρόσιτος τόπος να παραμείνει ζωντανός και λειτουργικός. «Για τον Δήμο Αγράφων, η έγκριση της ΟΧΕ δεν αποτελεί απλώς μια διοικητική πράξη. Αποτελεί μια στρατηγική κατάκτηση για έναν ορεινό, ιστορικό και ιδιαίτερα απαιτητικό τόπο, που για χρόνια διεκδικεί με συνέπεια τα μέσα και τα εργαλεία που χρειάζεται ώστε να παραμείνει ζωντανός, λειτουργικός και ελκυστικός για τους κατοίκους του, τους ανθρώπους που θέλουν να επιστρέψουν και τους επισκέπτες που αναζητούν έναν τόπο αυθεντικό, δυναμικό και με ξεχωριστή ταυτότητα. Η εξέλιξη αυτή επιβεβαιώνει ότι τα Άγραφα μπορούν και πρέπει να έχουν πρωταγωνιστικό ρόλο στον αναπτυξιακό χάρτη της Στερεάς Ελλάδας. Με σχέδιο, συνεργασία και επιμονή, διαμορφώνεται πλέον ένα συνεκτικό πλαίσιο παρεμβάσεων που απαντά σε πραγματικές ανάγκες της περιοχής: καλύτερες υποδομές, μεγαλύτερη ασφάλεια, πιο σύγχρονες κοινωνικές υπηρεσίες, ενίσχυση της ανθεκτικότητας των οικισμών, προστασία και ανάδειξη του φυσικού και πολιτιστικού αποθέματος, αλλά και ουσιαστικές πρωτοβουλίες για τη δημογραφική και κοινωνική αναζωογόνηση των Αγράφων».
Το στοίχημα της υλοποίησης
Με την έγκριση της στρατηγικής, το μπαλάκι περνά πλέον στο γήπεδο της υλοποίησης. Η ωρίμανση των μελετών και η ταχύτητα των δημοπρατήσεων θα κρίνουν το πόσο γρήγορα θα γίνουν ορατά τα αποτελέσματα στους πολίτες. Ωστόσο, η θεσμική θωράκιση μέσω του ΕΣΠΑ «Στερεά Ελλάδα 2021-2027» και η εξασφάλιση των πόρων αποτελούν τη στερεή βάση πάνω στην οποία θα οικοδομηθεί η νέα εποχή των Αγράφων.
