Ο «αόρατος» εχθρός των παιδιών μέσα στο σπίτι και το σχολείο
Τι είναι το τρεμόπαιγμα των LED που δεν βλέπει το μάτι μας, αλλά καταπονεί τον εγκέφαλό μας – Η κατάσταση σε δημόσιους χώρους του Καρπενησίου και πώς να προστατευτείτε
Μπορεί ένας λαμπτήρας που φαίνεται να λειτουργεί κανονικά ή μια ακριβή οθόνη κινητού να προκαλούν πονοκεφάλους, κόπωση και εκνευρισμό στα παιδιά μας; Η επιστήμη απαντά «ναι» και το όνομα αυτού του φαινομένου είναι PWM Flickering.
Πρόκειται για ένα «αόρατο» τρεμόπαιγμα των λαμπτήρων LED και των οθονών, που συμβαίνει εκατοντάδες φορές το δευτερόλεπτο. Αν και το ανθρώπινο μάτι δεν το αντιλαμβάνεται συνειδητά, το νευρικό μας σύστημα και ο εγκέφαλος το καταγράφουν, προκαλώντας μια σειρά από νευρολογικές και σωματικές επιπτώσεις.
Εντοπισμός του προβλήματος στο Καρπενήσι
Το φαινόμενο δεν είναι θεωρητικό, αλλά βρίσκεται ήδη μέσα στην καθημερινότητα των κατοίκων της Ευρυτανίας. Σύμφωνα, με μετρήσεις και αναφορές από γονέα μαθητών, προβληματικός φωτισμός με έντονο flickering έχει εντοπιστεί σε κομβικά σημεία για τη νεολαία του Καρπενησίου:
- Στο 2ο Δημοτικό Σχολείο και το 2ο Νηπιαγωγείο.
- Στην αίθουσα χορού του Πολιτιστικού Συλλόγου.
- Σε χώρους του Νοσοκομείου Καρπενησίου.
Το ανησυχητικό είναι ότι το flickering πιθανότατα υπάρχει αυτή τη στιγμή και μέσα στα περισσότερα σπίτια, χωρίς οι γονείς να γνωρίζουν την πηγή της δυσφορίας των παιδιών τους. Μετά από περιστατικό έντονης ζαλάδας στο παιδί του ο κ. Μακρόπουλος Δημήτριος, απευθύνθηκε στη διεύθυνση του σχολείου του Καρπενησίου και στη δημοτική αρχή, προκειμένου να επιληφθούν της κατάστασης στα σχολεία της πόλης και τα κοινόχρηστα κτίρια. Μετά από ιδιωτική πρωτοβουλία του γονέα, ο οποίος αγόρασε με δικά του έξοδα ειδικό παλμογράφο, οι μετρήσεις ήταν στα ύψη με τις επιπτώσεις πολλές για την υγεία μαθητών και εκπαιδευτικών.
Οι επιπτώσεις στην υγεία των παιδιών
Τα παιδιά είναι πολύ πιο ευαίσθητα στα οπτικά ερεθίσματα από τους ενήλικες. Η διεθνής βιβλιογραφία συνδέει την έκθεση σε PWM Flickering με:
- Οπτική κόπωση (Eye strain): Τσούξιμο στα μάτια και συχνοί βλεφαρισμοί.
- Πονοκέφαλοι & Ημικρανίες: Πυροδότηση κρίσεων σε παιδιά με προδιάθεση.
- Δυσκολία στη συγκέντρωση: Το τρεμόπαιγμα αποσπά τον εγκέφαλο, κάνοντας τη μελέτη και το μάθημα εξαιρετικά κουραστικά.
- Συμπεριφορικές αλλαγές: Αναιτιολόγητη ανησυχία, εκνευρισμός και ευερεθιστότητα.
- Επιβάρυνση σε ειδικές ομάδες: Παιδιά με αυτισμό ή ΔΕΠ-Υ αντιδρούν πολύ πιο έντονα στα αισθητηριακά αυτά ερεθίσματα.
- Κίνδυνος κρίσεων: Σε σπάνιες περιπτώσεις φωτοευαίσθητης επιληψίας, το flickering μπορεί να λειτουργήσει ως ερέθισμα.
Το «κόλπο» με το κινητό: Πώς θα ελέγξετε τον χώρο σας
Δεν χρειάζεστε ακριβό εξοπλισμό για να εντοπίσετε το πρόβλημα. Μπορείτε να το κάνετε μόνοι σας με το κινητό σας τηλέφωνο:
- Βήμα 1: Χαμηλώστε τη φωτεινότητα της οθόνης που θέλετε να ελέγξετε στο 50%.
- Βήμα 2: Ανοίξτε την κάμερα του κινητού σας και επιλέξτε τη λειτουργία Slow Motion (αργή κίνηση) στα 240fps ή παραπάνω.
- Βήμα 3: Στρέψτε την κάμερα προς τη λάμπα, την τηλεόραση ή το tablet.
- Αποτέλεσμα: Αν δείτε μαύρες οριζόντιες γραμμές να κινούνται ή έντονο τρεμόπαιγμα στην αναπαραγωγή, τότε η συσκευή εκπέμπει PWM Flickering.
Η λύση είναι απλή και φθηνή
Η προστασία των παιδιών δεν απαιτεί μεγάλες δαπάνες. Ένας λαμπτήρας που προκαλεί flickering μπορεί να αντικατασταθεί με έναν Flicker-Free λαμπτήρα με κόστος μόλις 2 ευρώ.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η τιμή μιας συσκευής δεν εγγυάται την ποιότητά της σε αυτόν τον τομέα: υπάρχουν κινητά τηλέφωνα των 1.300 ευρώ που παρουσιάζουν έντονο flickering, ενώ φθηνότερα μοντέλα παλαιότερης τεχνολογίας είναι πιο «φιλικά» στα μάτια.
Η ενημέρωση των γονέων και των εκπαιδευτικών είναι το πρώτο βήμα για τη δημιουργία ενός ασφαλέστερου περιβάλλοντος για τα παιδιά μας στο Καρπενήσι και σε όλη τη χώρα. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Δήμαρχος Καρπενησίου, χρήστος Κακαβάς, ο αρμόδιος αντιδήμαρχος Γιάννης Σκαρπής και τεχνικοί του Δήμου είναι ενήμεροι εδώ και μήνες για το φαινόμενο αυτό, αλλά ακόμη δεν έχουν προχωρήσει σε κάποια ενέργεια αντικατάστασης των λαμπτήρων και ενημέρωσης.
Οι ενέργειες θα πρέπει να γίνουν άμεσα προκειμένου να αποφευχθούν σοβαρά προβλήματα υγείας στα παιδιά όπως ζαλάδες, πονοκέφαλοι, ακόμη και επιληπτικές κρίσεις σε πιο σπάνιες περιπτώσεις.
