Πώς τα πήγαν Καρπενήσι και Άγραφα. Οι επιδόσεις των δήμων μέσα από τις αποφάσεις τους το 2025

114
ΛΟΓΟΤΥΠΑ

Από μέρα σε μέρα αναμένεται να ανακοινωθούν τα πρώτα αποτελέσματα της αξιολόγησης των δήμων από τον κόμβο των επιδόσεων. To myota.gr έχει εκφράσει τις σοβαρές επιφυλάξεις του ως προς τα στοιχεία και τα συμπεράσματα. Όπως έχει γράψει πολλές φορές οι δήμοι δεν είναι συγκρίσιμοι παρά μόνο σε ένα περιορισμένο φάσμα. 

Ετσι το myota.gr τολμά να κάνει μια από τις τρεις βασικές μετρήσεις – συγκρίσεις που σύμφωνα με την εμπειρία μας μπορεί να γίνει μια αποτίμηση.

Είναι ο αριθμός των αποφάσεων σε ένα έτος. Μια ένδειξη και όχι απόδειξη, της παραγωγικότητας που έχει ένας δήμος που όπως αποδεικνύεται εξαρτάται πολύ από τον πληθυσμό που συνδέεται κατά κάποιον τρόπο και με τον αριθμό των εργαζομένων του, χωρίς και πάλι αυτό να αποτελεί κανόνα.

Οι άλλες δύο βασικές ενδείξεις επιδόσεων μιας δημοτικής αρχής είναι το ποσοστό των επιχορηγήσεων (ο παλιός κωδικός 13) επί του συνόλου των προϋπολογισμών ενός δήμου και το άλλο είναι ο αριθμός των εργαζομένων σε αναλογία πληθυσμού που συνδέεται βέβαια και με τις αντίστοιχες δαπάνες. 

Ως προς τις αποφάσεις να σημειώσουμε ότι θεωρητικά όλοι οι δήμοι έχουν τις ίδιες αρμοδιότητες περίπου. 

Σχέση αριθμού αποφάσεων – πληθυσμού

Εδώ βλέπουμε ότι υπάρχει μέτρια προς ισχυρή θετική συσχέτιση μεταξύ πληθυσμού και αριθμού αποφάσεων. Όσο μεγαλώνει ο δήμος, γενικά αυξάνεται και ο αριθμός αποφάσεων. Όμως η σχέση δεν είναι γραμμική και υπάρχουν πολλές αποκλίσεις. Ο πληθυσμός εξηγεί μέρος της διοικητικής δραστηριότητας, αλλά όχι όλη. Άλλοι παράγοντες (δομή υπηρεσιών, νησιωτικότητα, υποστελέχωση, κατακερματισμός αποφάσεων) παίζουν κρίσιμο ρόλο.

Σχέση αριθμού αποφάσεων – κρατικής επιχορήγησης (ΚΑΠ)

Παρόμοια εικόνα με τον πληθυσμό. Περισσότεροι πόροι → περισσότερες αποφάσεις, αλλά όχι αναλογικά. Υπάρχουν δήμοι με χαμηλούς ΚΑΠ αλλά πολύ υψηλή παραγωγή αποφάσεων και δήμοι με υψηλούς ΚΑΠ αλλά συγκριτικά χαμηλή διοικητική “κινητικότητα”

3. Αποφάσεις ανά 1.000 κατοίκους – οι «ακραίες» περιπτώσεις

Οι δήμοι με μακράν τη μεγαλύτερη παραγωγή αποφάσεων ανά κάτοικο είναι μικροί και νησιωτικοί.

Σε αυτούς οι αποφάσεις ανά 1.000 κατοίκους είναι πολλαπλάσιες ενός μεγάλου αστικού δήμου. Η διοικητική πράξη είναι πολύ κατακερματισμένη.

Συμπέρασμα-κλειδί: Οι μικροί δήμοι λειτουργούν με διοικητικό φόρτο δυσανάλογο του πληθυσμού τους.

Αποφάσεις ανά 100.000 € ΚΑΠ – διοικητική «αποδοτικότητα»

Ο δείκτης αυτός δείχνει πόσες αποφάσεις παράγονται για κάθε 100.000 € κρατικής επιχορήγησης.

Ευρήματα:

  • Υπάρχουν δήμοι που παράγουν:
    • 2–3 φορές περισσότερες αποφάσεις ανά ευρώ ΚΑΠ από τον μέσο όρο
  • Συνήθως:
    • μικροί
    • νησιωτικοί
    • με περιορισμένο προσωπικό

Αυτό δεν σημαίνει απαραιτήρως “καλύτερη διοίκηση

Σημαίνει συχνά:

μικρές δαπάνες → πολλές ξεχωριστές αποφάσεις

έλλειψη συγκεντρωτικών εργαλείων

αυξημένη γραφειοκρατία

Τι δείχνουν συνολικά τα δεδομένα

Γενικά συμπεράσματα

  1. Οι αποφάσεις δεν κλιμακώνονται ομαλά με τον πληθυσμό.
  2. Οι μικροί δήμοι:
    1. έχουν δυσανάλογα υψηλή διοικητική δραστηριότητα
    1. λειτουργούν με αυξημένο γραφειοκρατικό κόστος
  3. Οι ΚΑΠ συνδέονται με τις αποφάσεις αλλά αυτό δεν εξηγεί τη διαφορά αποδοτικότητας

Τα στοιχεία στηρίζουν τεκμηριωμένα ότι το σημερινό μοντέλο λειτουργίας των δήμων επιβαρύνει ιδιαίτερα τους μικρούς και νησιωτικούς ΟΤΑ χωρίς αντίστοιχη θεσμική ή ψηφιακή ενίσχυση

Το φαινόμενο απαιτεί 

  • απλοποίηση διαδικασιών
  • ομαδοποίηση αποφάσεων
  • ενιαία πρότυπα

Να σημειώσουμε ότι αριθμός των αποφάσεων σε μια πληθυσμιακή ομάδα δήμων εξαρτάται πολύ από την αποδοτικότητα τις δεξιότητες και την ικανότητα του Γενικού Γραμματέα του Δήμου καθώς αυτή είναι η βασική αρμοδιότητα του. 

ΔΗΜΟΣΠΛΗΘΥΣΜΟΣΑΠΟΦΑΣΕΙΣ 2025Δόση ΚΑΠ 2025
ΑΓΡΙΝΙΟΥ89,689105191,273,833.22
ΑΜΦΙΛΟΧΙΑΣ14,9804506393,306.26
ΚΑΡΠΕΝΗΣΙΟΥ11,4455540388,002.65
ΚΑΜΕΝΩΝ ΒΟΥΡΛΩΝ10,9254239242,898.05
ΑΓΡΑΦΩΝ5,9802667281,578.32

(Πηγή: myota.gr)